Λειχηνοειδης Πιτυριαση
Τι ειναι
Η Λειχηνοειδής Πιτυρίαση είναι μια σχετικά σπάνια δερματοπάθεια που εμφανίζεται κυρίως σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες άνδρες. Η έναρξη μπορεί να θυμίζει οξεία λοίμωξη, με συμπτώματα όπως πυρετό, αδιαθεσία και κακουχία, ενώ λίγες ημέρες αργότερα εμφανίζονται ερυθροκαστανές βλάβες στο δέρμα. Οι βλάβες αυτές μπορεί να είναι κηλίδες, βλατίδες ή σπανιότερα φυσαλίδες, και εντοπίζονται κυρίως στον κορμό, τους βραχίονες και τους μηρούς. Σε κάποιες περιπτώσεις, προσβάλλονται και οι βλεννογόνοι του στόματος ή των γεννητικών οργάνων. Η φλεγμονή είναι ήπια, χωρίς έντονο κνησμό, και η νόσος υποχωρεί συνήθως αυτόματα μέσα σε μερικές εβδομάδες έως μήνες, χωρίς να αφήνει ουλές.
Οι δερματικές βλάβες ποικίλλουν, από κηλίδες και φυσαλίδες μέχρι βλατίδες. Συνήθως εντοπίζονται στον κορμό, τους βραχίονες και τους μηρούς. Οι δερματικές αλλοιώσεις ενδέχεται να επηρεάσουν τον βλεννογόνο του στόματος και των γεννητικών οργάνων, χωρίς απαραίτητα να συνοδεύονται από κνησμό.
- Διαγνωστική Ακρίβεια
- Εξατομικευμένη Θεραπεία, προσαρμοσμένη στις ανάγκες κάθε ασθενούς
- Άμεσα Αποτελέσματα
- Αποτροπή Υποτροπών
Αιτια
Τα ακριβή αίτια της Λειχηνοειδούς Πιτυρίασης παραμένουν άγνωστα, ωστόσο υπάρχουν αρκετές θεωρίες σχετικά με την προέλευσή της. Έχει προταθεί ότι πρόκειται για αντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος σε εξωτερικά ερεθίσματα, όπως:
- ιογενείς λοιμώξεις (π.χ. ανεμευλογιά, ιός Epstein–Barr, HIV, παρβοϊός B19)
- φάρμακα (ορμονικά σκευάσματα (οιστρογόνα-προγεστερόνη), βιολογικοί παράγοντες (ινφλιξιμάμπη, ανταλιμουμάμπη), στατίνες και σκιαγραφικά, εμβόλια)
Τύποι και Μορφολογία
Η Λειχηνοειδής Πιτυρίαση διακρίνεται σε δύο κύριες μορφές, οι οποίες διαφοροποιούνται ανάλογα με την κλινική εικόνα, την πορεία και τη χρονιότητα:
- Οξεία Λειχηνοειδής Πιτυρίαση (PLEVA – Pityriasis Lichenoides et Varioliformis Acuta):
- Πρόκειται για την πιο φλεγμονώδη μορφή, με ταχεία έναρξη και έντονα συμπτώματα.
- Παρατηρείται κυρίως σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες και χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση μικρών κόκκινων βλατίδων, εφελκίδων ή φυσαλίδων που εξελίσσονται σε κρούστες ή και νεκρωτικές βλάβες.
- Οι αλλοιώσεις μπορεί να μοιάζουν με εξανθήματα ανεμοβλογιάς, εξ ου και η ονομασία «ανεμοβλογιοειδής».
- Συνήθως εμφανίζονται στον κορμό και τα άκρα και ενδέχεται να αφήσουν μικρές ουλές ή μεταφλεγμονώδη υπερμελάγχρωση.
- Η διάρκεια της έξαρσης κυμαίνεται από λίγες εβδομάδες έως και δύο μήνες.
- Χρόνια Λειχηνοειδής Πιτυρίαση (PLC – Pityriasis Lichenoides Chronica):
- Αποτελεί την ηπιότερη, αλλά πιο εμμένουσα μορφή.
- Οι βλάβες είναι συνήθως ερυθροκαστανές επίπεδες βλατίδες, διαμέτρου λίγων χιλιοστών, με λεπτό προσκολλημένο λέπι στην επιφάνειά τους.
- Προσβάλλουν κυρίως τα άκρα και τον κορμό και συχνά παρουσιάζουν υποτροπιάζουσα πορεία.
- Αν και δεν προκαλούν ιδιαίτερη ενόχληση, μπορεί να επιμείνουν για μήνες ή και χρόνια.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να παρατηρηθούν αλληλοδιαδοχικά ή και ταυτόχρονα στοιχεία και από τις δύο μορφές.
Διαγνωση
Η διάγνωση πραγματοποιείται μέσω του ιστορικού και της δερματολογικής εξέτασης. Ωστόσο, απαιτείται δερματική βιοψία, για να επιβεβαιωθεί, διότι η Λειχηνοειδής Πιτυρίαση μπορεί να μοιάζει με τη Σταγονοειδή Ψωρίαση. Εξίσου και οι δύο καταστάσεις παρουσιάζεται συχνότερα σε νέους και σχετίζονται με λοιμώξεις, γεγονός που δυσχεραίνει τη διαφορική διάγνωση χωρίς βιοψία.
Προγνωση και Θεραπεια
Η Λειχηνοειδής Πιτυρίαση έχει συχνά αβέβαιη πορεία. Η οξεία μορφή μπορεί να υποχωρήσει σε μερικές εβδομάδες, ενώ σε άλλες περιπτώσεις μεταπίπτει σε χρόνια, με εξάρσεις και υφέσεις που διαρκούν μήνες ή χρόνια. Η θεραπεία βασίζεται κυρίως σε εμπειρικά δεδομένα και εξατομικεύεται ανάλογα με τη βαρύτητα της νόσου. Πρώτης γραμμής επιλογές περιλαμβάνουν:
- Αντιβιοτικά όπως η αζιθρομυκίνη ή η ερυθρομυκίνη, κυρίως για τις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές τους.
- Τοπικά κορτικοστεροειδή ή αναστολείς καλσινευρίνης, για ήπιες βλάβες.
- Φωτοθεραπεία με UVB, που θεωρείται η πιο αποτελεσματική θεραπεία σε εκτεταμένη νόσο.
Σε ανθεκτικές περιπτώσεις, μπορεί να χρειαστούν: Μεθοτρεξάτη, δαψόνη ή ρετινοειδή, σπανιότερα, PUVA, κυκλοσπορίνη ή βιολογικοί παράγοντες (όπως αναστολείς TNF ή JAK), κυρίως όταν υπάρχουν σοβαρές συστηματικές εκδηλώσεις.
Η διάγνωση και η θεραπευτική προσέγγιση συχνά απαιτούν μακροχρόνια παρακολούθηση.
Στα Optimum Dermatology, επιλέγεται εξατομικευμένη προσέγγιση, με στόχο την καταλληλότερη για κάθε περίπτωση θεραπεία, ενώ η πορεία της νόσου διαρκεί συνήθως από 6 έως 12 μήνες.